Özerklik desteği nedir?
Özerklik desteği (autonomy support; Almanca: Autonomieunterstützung): bir kişinin hedefe ulaşırken seçenekleri ve gerekçeleri anlayabilmesine, görüşünü dile getirebilmesine ve sürece katılabilmesine alan açan ilişki veya öğretim yaklaşımıdır. Çocuğa sınırsız serbestlik vermek anlamına gelmez. Anlaşılır sınırlar ve seçenekler birlikte bulunabilir; kişinin kararlarının neden önemli olduğunu kavraması desteklenir.
Öğretmen tüm kuralları kaldırmadan iki ödev konusu arasında seçim sunabilir veya verilen görevin amacını açıklayabilir. Böyle bir ortam, öğrencinin yalnızca “yap denildiği için” değil, çalışmanın anlamını kavrayarak katılmasına yardımcı olabilir. Ancak özerklik desteği tek bir yönteme indirgenmez ve bütün yaşlar için aynı biçimde uygulanmaz.
Özerklik desteğinin araştırılmasında öğretmenin ne söylediği kadar öğrencinin bunu nasıl algıladığı da önemlidir. Seçenek sunulması, seçenek gerçekten anlamlı değilse aynı etkiyi yaratmayabilir. Güvenlik sınırı koyan yetişkin de çocuğun görüşünü dinleyebilir.
Öğretmen, “Sunumu afişle ya da kısa sözlü anlatımla hazırlayabilirsin; ikisinde de kaynakları göstermen önemli” diyerek hedefi korurken yöntem seçimi tanır.
Özerklik desteği ile çocuğun her isteğini kabul etmek aynı şey değildir. Güvenlik sınırları ve açık beklentiler varlığını sürdürebilir.