Tanım ve kapsam
İngilizce karşılığı: deindividuation; Almanca karşılığı: Deindividuation. Bireysizleşme, bazı grup veya anonimlik koşullarında kişinin bireysel kimliğine yönelik farkındalığının ve davranışını düzenleme biçiminin değişebileceği düşüncesiyle ilişkili kavramdır. Eski açıklamalar anonimliği kural ihlaline doğrudan bağlarken sonraki araştırmalar bu ilişkinin daha karmaşık olduğunu gösterir. Grup normları ve bağlam, davranışın yönünü belirlemede önemli olabilir.
Klasik bireysizleşme yaklaşımları, kalabalık ve anonim ortamlarda kişilerin normalde kaçındığı davranışlara yönelebileceğini öne sürmüştür. Fakat Postmes ve Spears'ın 60 bağımsız çalışmayı ele alan meta-analizi, genel bir “anonimleşince antisosyal davranış artar” iddiasına güçlü destek bulmamıştır. İncelenen bulgular, insanların içinde bulundukları grubun duruma özgü normlarına daha fazla uyabildiği şeklinde de yorumlanmıştır. Dolayısıyla çevrim içi takma ad kullanmak doğrudan saldırganlık nedeni olarak sunulamaz. Bazı anonim ortamlar dayanışmayı destekleyebilir, bazıları saldırganlığı kolaylaştırabilir. Belirleyici olan yalnız görünürlük değil, çevrenin normları ve sosyal etkileşim biçimidir.
Bir forumda gerçek ismini kullanmayan kişiler bazı başlıklarda daha açık destek sunarken başka tartışmalarda sert konuşabilir. Davranış farklarını yalnız anonim olma durumuna yüklemek, forumun kurallarını ve grubun beklentilerini gözden kaçırır.
Bireysizleşme “insan kalabalıkta kişiliğini kaybeder” diye kesin tanımlanamaz. Ayrıca her anonim davranış etik dışı değildir. Meta-analizler anonimlik ile normlara uyum arasındaki ilişkinin koşullara bağlı olduğunu gösterdiğinden tek açıklamaya kapanmamak gerekir.