Standart puan nedir?
Standart puan (İngilizce: standard score; Almanca: Standardwert). Standart puan, ham puanın belirlenmiş bir referans dağılımına göre dönüştürülmüş biçimidir. Amaç, puanın ilgili norm grubundaki konumunu daha anlaşılır veya karşılaştırılabilir kılmaktır. Z ve T puanları yaygın standartlaştırılmış gösterimlerdir. Farklı testlerin standart puanları, aynı özellik ve aynı normları kullandıkları anlamına gelmez; doğrudan karşılaştırma dikkat gerektirir.
Kavramı anlamak
Bir ölçek, belirli grubun ortalamasına ve standart sapmasına göre z puanı hesaplayabilir. Başka bir rapor bu değeri T ölçeğine çevirebilir. Bu dönüşüm, ham puana yeni bir psikolojik özellik eklemez; yalnız sayının sunumunu değiştirir. Normların güncelliği ve katılımcının ölçüm koşulları önemini korur.
Bir öğrenciye verilen “T=60” değeri, belirli bir ölçek sisteminde norm ortalamasının yaklaşık bir standart sapma üzerinde puan aldığı anlamına gelebilir. Ancak hangi T puanı tanımının kullanıldığı kontrol edilmelidir.
Standartlaştırma, ölçüm hatasını ortadan kaldırmaz. Üstelik iki farklı testin puanlarını aynı sayısal ölçekte görmek, o testlerin eşdeğer olduğu anlamına gelmez.