Gecikmiş ödül

Gecikmiş ödül: tanımı, günlük örneği, bilimsel dayanakları ve sık karıştırılan noktalar.

Gecikmiş ödül nedir?

Gecikmiş ödül (İngilizce: delayed reward; Almanca: verzögerte Belohnung) kavramı şöyle açıklanabilir: Gecikmiş ödül, bir davranışın yararlı veya istenen sonucunun hemen değil daha sonra ortaya çıkmasıdır. Zaman aralığı uzadıkça ödülün öznel değerinin düşebilmesi “gecikme indirgeme” araştırmalarında incelenir. Bunun derecesi kişiye ve bağlama göre değişir. Uzak bir ödülü seçmek her zaman iyi, hemen olanı seçmek her zaman kötü karar değildir.

Bugün oyun oynamakla birkaç ay sonra sınava hazırlıklı olmanın getireceği rahatlık arasında karar vermek, farklı zaman ufuklarını karşılaştırmayı gerektirir.

Gecikmiş ödül kavramı, kişisel erdem testi değildir; ekonomik baskı, güvensiz çevre ve belirsizlik beklemeyi rasyonel biçimde daha az cazip hâle getirebilir.

Laboratuvarda daha erken küçük bir ödül seçmek kişide tek başına bir bozukluk veya düşük irade olduğu anlamına gelmez.

İlgili soru

Gelecekteki ödüller neden bazen daha az çekici gelir?

Bilimsel kaynak

Kaynaklar ve yayın bilgisi

Uzman kontrolü: Henüz tamamlanmadı. Kaynaklar ve yöntemler ayrıca incelenmelidir.

Kaynakça

  1. Bailey, A. J.; Romeu, R. J.; Finn, P. R. (2021). The problems with delay discounting: A critical review of current practices and clinical applications Orijinal kaynak

Sık sorulan sorular

Gelecekteki ödüller neden bazen daha az çekici gelir?

Hemen elde edilecek bir sonucun belirsizliği azdır; aylar sonra gerçekleşecek bir sonucun önünde ise pek çok koşul vardır. Bu nedenle insanlar uzak ödülü bugünkünden daha düşük değerli hissedebilir. Psikolojide bu örüntü gecikme indirgeme çalışmalarıyla incelenir. Fakat beklemeyi seçmemek otomatik olarak düşüncesizlik değildir: maddi ihtiyaçlar, güven düzeyi ve ödülün gerçekten ulaşılabilir olup olmadığı kararı değiştirebilir. Birinin bugünkü tercihini değerlendirirken gelecekteki ödülün ona ne kadar güvenilir göründüğünü de hesaba katmak gerekir.

Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır, tanı veya tedavi önerisi değildir.