PSİKOLOJİ MİTLERİ · BEYIN VE BILIŞ
İki dillilik bazı görevlerde bilişsel avantajla ilişkili olabilir mi?
“İki dillilik, belirli yaş gruplarında ve test türlerinde küçük bilişsel avantajlarla ilişkili bulunabilir.”
Çalışmaların sonuçları aynı değil; genel ve evrensel bir avantaj sonucu çıkarılamaz.
Bu düşünce neden yaygın?
Birden fazla dili kullanmak farklı iletişim ve dikkat talepleri yaratabilir. Bu gözlemden otomatik olarak daha yüksek genel zekâ sonucu çıkarmak ise ayrı bir iddiadır. Araştırmaların hangi testleri ve insan gruplarını karşılaştırdığına bakmak gerekir.
Araştırmalar ne söylüyor?
Lehtonen ve arkadaşlarının yetişkin meta-analizinde yayın yanlılığına yönelik düzeltmeler sonrasında genel yürütücü işlev üstünlüğü kanıtı kalmadı. Ware ve arkadaşlarının başka bir meta-analizi bazı görev ve yaş gruplarında olumlu farklar bildirdi. Bu nedenle kısmi, koşula bağlı bir ifade bilimsel olarak daha isabetlidir.
Neyi söyleyemeyiz?
İki dilliliğin kültürel ve pratik yararları bilişsel test sonuçlarına indirgenmemelidir.
GÜNLÜK YAŞAM İÇİN
Bu bilgiyi nasıl kullanabilirsin?
Bir araştırmada “avantaj” yazıyorsa önce hangi beceri ve hangi yaş grubunun incelendiğini sor.
Bilimsel kaynaklar
Yalnızca eser künyeleri ve bağlantıları sunulmuştur. Kaynak metinleri veya görseller kopyalanmamıştır.
Is bilingualism associated with enhanced executive functioning in adults?
Lehtonen ve ark. · 2018 · Meta-analiz
DOI: 10.1037/bul0000142
Meta-Analysis Reveals a Bilingual Advantage That Is Dependent on Task and Age
Ware, Kirkovski ve Lum · 2020 · Meta-analiz